Tunacan
41 şiiri ve 75 yazısı kayıtlı Takip Et

Moda markayı, marka modayı yaratır



MODA MARKAYI, MARKA MODAYI YARATIR

MODA MARKAYI, MARKA MODAYI YARATIR

Efendim, ilk bakışta moda; belli bir döneme, coğrafyaya, ülkeye, belli bir kültüre özgü ortak davranış, düşünüş ve yaşama biçi
midir. Moda her alanda vardır, tüm yaşamamızı aslında modalar belirler. İnsan kendini ne kadar modanın dışında tutmaya çalışırsa çalışsın, bilerek veya bilmeyerek daima modanın etkisindedir.
Sevgili okurlar, bunda tam yirmi beş yıl önce yani 1980 yılında İstanbul Üniversitesi işletme Fakültesinde asistan (araştırma görevlisi) olarak görev yaparken, askerlik sıramız geldi ve biz fakültedeki görevimizde ücretsiz izinli gösterilerek, kısa dönem (üç buçuk ay ) askerliğimizi yapmak için, Erzincan 59. topçu tugayı, uçaksavar taburu, 2. bataryada yerimizi aldık. Askerlik dönüşü tekrar fakülteye döndük, ancak bazı nedenlerden dolayı fakültedeki görevimizden ayrılarak, özel sektöre geçtik, Mudo Hazır Giyim İmalat ve Pazarlama A.Ş.’ye üretim planlama şefi olarak göreve başladık. Türkiye moda tarihine yön veren, sayılı markalardan biri olan bu güzide şirkette üç yıl sonra üretim planlama müdürü olduk. Aralıksız on beş yıl bu görevimizi sürdürdük. Mudo bizim için bir yuva ve gerçek bir Akademi olmuştu. Burada hazır giyim konusunda gerçekten bir uzman olmuştuk. Türkiye’de modaya yön veren diğer büyük hazır giyim markaları gibi, Mudo, Collection, Chewignon ve Naf-Naf, markaları da gelecek sezonun kreasyonlarını bir yıl öncesinden belirler. Dolayısıyla ister istemez, Mudo ‘da içimiz, dışımız moda olmuştu.
Sevgili moda sevdalıları, hâl böyle iken sizlere moda hakkında faydalı olabilecek, birkaç satır yazmak istedik.
Efendim, konuşma biçimimiz, kullandığımız sözcükler, kullandığımız eşyalar, elbette giysilerimiz, saç kesimimiz, yaşadığımız çevre, binalar, makro marketler, toplumsal sosyal hareketler, sanat biçimleri, özel günlerimizde gittiğimiz mekânlar, yediklerimiz, içtiklerimiz bile bir modanın izini taşır. Ama giyim kuşam modası diğerlerinden biraz daha baskındır. Öyle ki moda deyince ilk aklımıza giysiler, aksesuarlar, mankenler, defileler ve çeşitli markalar gelir.
Sevgili Çengelköy, halkımız arasında “Benim modayla hiç alâkam yok” diyen bir insan bile aslında yanılıyordur. İnsanlar farkında olmadan belli modalardan etkilenmektedirler. Pazardan aldığımız her hangi bir etek bile, tanınmış bir modacının geçen yılki Milano’da Moda Haftasında ki defilede sergilenen kreasyonda yer almış eteğin taklidi olabilir. Moda da marka kuşkusuz çok önemlidir. Belli markalar moda yaratır, o markaların takipçisi de çok olur.
Moda meraklıları bir Armani, Dior, Dolce & Gabbana, Gucci, Versace, Yves Saint-Laurent veya dünyaca ünlü başka bir markanın binlerce dolarlık bir giysisine sahip olma salarda en azından bu markalara ait bir parfüm, bir kozmatiik ürün, eşarp, kemer veya çorap alarak kendilerini iyi hissederler. Modayı izlemede iki temel güdü olduğu düşünülmektedir: Başkaları gibi davranma kaygısı ve başkalarından farklı olma kaygısı. Birbirine zıt gibi görünen bu iki güdünün de amacı iyi görünmek ve iyi hissetmektir.

M O D A ve T A R İ H

Modanın tarihi, giysinin tarihi kadar eskidir. İnsan başta soğuktan korunmak için kullandığı giysilerin kısa zamanda güzel görünme, bir tarz ve simge oluşturma işlevini de fark eder. Giysiler ve takılar zenginliğin, belli bir din, sınıf ve toplumsal bir grubun simgelerine dönüşür. Kişinin cinsiyetini, yaşını, toplumsal konumunu ve mesleğini gösterir. Her kültür kendi modasını yaratır. Öte yandan üretim araçlarının, ticaret ve keşiflerin gelişmesiyle, kültürel farklılıklara rağmen belli modalar farklı coğrafyalarda da benimsenir. Örneğin günümüzden yaklaşık 5000 yıl önce Çin’de üretilen ipek kumaşlar o kadar değer kazanmıştır ki Çin’i batı’ya ağlayan ticaret yoluna ”ipek yolu” adı verilmiştir. Çin ipeği yüzyıllar boyunca Avrupa da zenginler ve soylular arasında moda olmuştur.
Efendim, araştırmacılara göre moda, batıda ortaçağın ardından, kentlerin yeniden canlanması ve kapitalizmin gelişmesiyle başlamıştır. Değerli ve kaliteli malların üretimi ve dağılımı daha geniş kitlelere ulaşarak modanın gelişimi hızlanmıştır. Fransa 17.yy.da XIV. Lois zamanında dünya politikasında büyük söz sahibi olarak, pek çok şeyde olduğu gibi dünya modasına da yön vermiştir.
Bu arada da Osmanlı devleti 18.yy.da Fransa ile yakın ilişkiler için de olmuş ve birçok Fransızca sözcük Türkçeye geçmiştir. Bunlar arasında korse, kravat, kilot, pantolon, jartiyer, jile, jüpon ve sutyen gibi giyimle ilgili sözcüklerde vardır. Fransız devrimi ile birlikte eski sistem sona ermiş ve moda da yeni bir dönem başlamıştır. Bu arada da İngiltere dokuma sektöründe oldukça cesur adımlar atarak, İngiliz kumaşları ve tekstili daha çok erkek giyiminde söz sahibi olmuştu.
Türkiye’de ise moda da ki değişim 1923 ‘te kurulan yeni Türkiye Cumhuriyeti ’yle gerçekleşti. 1933 ‘te ki dünyadaki kriz Türkiye’yi de etkilemiş ve daha çok kamusal anlam da Sümerbank başta olmak üzere birçok tekstil fabrikası kurulmuştur. Son yıllar da ise Derimod, damat, Kiğılı, Benetton, Beymen, Vakko, Mudo, Mavi, koton gibi yerli markalar, yurt için de olduğu gibi yurt dışında da rağbet görmektedir.
GELENEKSEL MODA ANLAYIŞI
Levi Strauss’un 1850 ler de elinde kala çadır bezlerini değerlendirmek için ürettiği dayanıklı ve ucuz olduğu için işçilerin giydiği blue Jean günümüzde üzerine şık bir bluz giyilerek, bir kokteyl kıyafetine dönüştürülmektedir. Aynı şekilde erkeklerde blue Jean üzerine şık bir lacivert blayzer ceket favori bir tarzdır. Yakın bir tarihe kadar sadece köylü bacılarımızın üzerlerinde gördüğümüz şalvar’ın biraz değiştirilmiş biçimini artık bayanların üzerinde de görebiliyoruz.
Bu gün 50’li yaşların üzerinde olanlar, genç kızların kış aylarında bile göbeği açıkta bırakan, düşük belli pantolonlar giymelerini yadırgarlarken, çoğunun üzerinde 1970’ler de, bu gün bile zor giyilebilecek süper mini etekler vardı. Yine 19 Mayıs Gençlik ve Spor bayramına genç kızlarımız 1940’lar da mini etek ve sonraları mayoları ile gösterilere katılırlardı.
Efendim , Modanın hedefi bir anlamda satışı en yüksek noktasına ulaştırmaktır. Başka bir açıdan sezonluk kreasyonlarını taklit edilmesini önlemek için, büyük hazır giyim firmaları, kreasyonlarını bir odaya kilitleyip saklarlar. Örneğin, Mudo, Vakkoroma, Benetton, Christian Dior gibi, Emmanuelle, Ungaro, Hange Morin ve Jean Paul Gaultie de defilelerini basına kapalı olarak yapmaktadırlar. Çünkü yeni bir ürün pek öyle sanıldığı kadar kolay soframıza gelmiyor. Sağlıkla kalın…

Hüseyin A.Tuna
T U N A C A N


Beğen

Tunacan
Kayıt Tarihi:10 Aralık 2013 Salı 13:49:56

MODA MARKAYI, MARKA MODAYI YARATIR YAZISI'NA YORUM YAP
"MODA MARKAYI, MARKA MODAYI YARATIR" başlıklı yazı ile ilgili
düşüncelerinizi ve eleştirilerinizi diğer okuyucular ile paylaşın.


YORUMLAR

Okuduğunuz yorum yazar tarafından etkili yorum olarak seçilmiştir.
İpekyildiz
10 Aralık 2013 Salı 16:36:18
Bir tekstil mühendisi olarak ,mesleğimi yurt dışında ve sonrasında da ancak kurumsal çerçevede İTKİB kökenli yapmış olduğumdan modayı ilgi ile takip eden biriyim. Okula girerken sahip olduğum kendi markamı yaratma hayalimi düşündüğümde size katılmamam mümkün değil. Ancak ben bir tekstil mühendisi olarak Planlama Müdürü olarak ayrılıp bir daha tekstil sektörüne Türkiye'de yaklaşmayacak kadar bu işi yapanlardan soğuduysam, yeni mezunlarda soğumuştur diye düşünmekteyim. Yaklaşımınız gerçekçi ancak iş, ilişki ve iletişimi yönetebilen Kobi'ler mutlu olur, marka yaratır.Türk kobilerinin yaptığı Ar-Ge ye yatırım yapmama, İTA gibi kurumları desteklememe, inkübasyon merkezlerini yabancı insanların sahiplenmesine müsaade etme bilinçsizliğiyle ve sahip oldukları :" ben, düşük profille iletişim severim, abuk sabuk araştırmalara para yatırmam, bugün iyiyim , taklitle de idare ederim, marka kime ne gerek, ortalıkta görünürsem çok vergi öderim, ne ortalıkta görüneyim ne medyatik olayım ve bu kapsamda da marka yaratmaya gerek yok " mentalitesine çok ama çok tanık oldum.

Şimdilerde ise işadamlarına,öğrencilere...vs gruplara eğitim ve danışmanlık hizmeti verirken de marka ve moda adı altında sizin de belirttiğiniz bu dost diyaloğun gerçekliğini savunmakla birlikte şunları da söylüyorum:

Yarattığınız Moda ürünü iyi ise marka olur ;evet doğrudur. Ancak sürekliliği ve açılımının büyüklüğü, nerede ne kadar iletişim yapılacağını bilmeniz ile alakalıdır.Bu bilinci iş hedeflerinize göre belirlediğinizde ancak markayı yani rekabet avantajını sağlayabilirsiniz aksi takdirde değil. Ortalıkta bilinçli gözükülmeli, ürüne güvenerek tabii; bilinçsizce değil.


Çok teşekkürler kendi adıma böyle önemli bir konuyu gündem yaptığınız için. Güzel ve anlamlı bir paylaşımdı.


Saygılarımla






Cevap Yaz
Edebiyatdefteri.com, 2016. Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece Edebiyatdefteri.com'a aittir. Sitemizde yer alan şiir ve yazıların telif hakları şair ve yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.

Sitemizde yer alan şiirler, öyküler ve diğer eserlerin telif hakları yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Eserlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Ayrıca sitemiz Telif Hakları kanuna göre korunmaktadır. Herhangi bir özelliğinin kısmende olsa kullanılması ya da kopyalanması suçtur.
Edebiyatdefteri.com'u kullanarak Çerez Politikamızı kabul etmiş sayılırsınız.