yasarkansiray
222 şiiri ve 10 yazısı kayıtlı Takip Et

Çiriş bağları türküsü



Çiriş ( Yeni ismi Bağlar) Muş’un merkeze bağlı bir köyüdür. Benim doğduğum köyümdür. Hocam Duriye KESKİNin bağının olduğu köydür.Çiriş Köyü Muş merkeze üç kilometre mesafededir.
Çiriş köyü Anadolu Selçuklu Devletinin uç beyliğinin ( Çevürme Beyliğinin ) olduğu yerdir. Beyliğin bulunduğu alanda çanak çömlek yapılıp pişirilen bir fırının harabesi halen mevcuttur. Bu harabelerin içinde zeminin üstünde kalan en belirgin yapı horasan harcı diye tabir edilen kireç kıl ve kum karışımı harçla yapılmış olan hamamdır. Genel olarak bu harabeler höyük halindedir. Zaman içinde bu alanda define avcıları çeşitli yerlerde kazılar yapmıştır.
Çiriş Köyü 1960 ihtilalinden sonra yerleşim yerlerine türkçe ad üretilen tarihte adı Türkçe olan Çiriş köyümüze Çiriş bağların dan dolayı Bağlar ismi konmuştur.

ÇİRİŞ BAĞLARI

Nanay ellerin malı
Çiriş beylerin malı
Gün ola devran döne
Bende sarayım yari

N A K A R A T
Karanfil deste gider
Nana ha ha ha nana
Kokusu dosta gider
Nana ha ha ha nana

Çiriş bağları kure
Küçükten düştüm tore
Meni tore salanın
İmansız gire gore

N A K A R A T
Karanfil deste gider
Nana ha ha ha nana
Kokusu dosta gider
Nana ha ha ha nana

Eller gider narlığa
Güven meyin varlığa
Gün olur devran döner
Başın düşer darlığa

N A K A R A T
Karanfil deste gider
Nana ha ha ha nana
Kokusu dosta gider
Nana ha ha ha nana

Karanfil deste gider
Kokusu dosta gider
Buralarda yar seven
Sağ gelir heste gider

N A K A R A T
Karanfil deste gider
Nana ha ha ha nana
Kokusu dosta gider
Nana ha ha ha nana

ANONİM
DERLEYEN : Yaşar KANŞIRAY
İnşaat Mühendisi
Şair

Mani Koşma Türkünün Kıritiğini Yapayım :

Bu halk türküsünün Dili: Muş Türkçesi yani Selçuklu lehçesidir.
Türkü 7 heceli mani türünde bir halk koşmasıdır.
Kafiye Yapısı: a a b a, c c d c, e e f e, ………………
Nana ( Nanay) : Kız çocukları oynatmak için söylenen bir deyimdir Muş lehçesinde oyna oyna anlamında kullanılır.
Manilerin ilk iki dizesi giriş dizeleridir. Üç ve dördüncü dizeler İsteğin, maksadin ve amacın ortaya konduğu dizelerdir.

İlk dörtlüğün yorumunu ve Kıritiğini yapayım :

“Nanay ellerin malı
Çiriş Beylerin malı
Gün ola devran döne
Bende sarayım yari”

“Nanay ellerin malı” Dizesinde kızını mani söyleyerek oynatan anne onun büyüyüp evlenip ellerin malı olacağını söylemektedir.

“Çiriş Beylerin malı” Dizesinde anne olayın geçtiği mekan belirtimektedir. Çiriş köyü Çevürme Beylerinin malıdır.

“Gün ola devran döne” Dizesinde belli olan ( on veya onbeş yıl ) zaman geçince oynatılan bebeğin kendi dili ile ergenlik çağına geleceğini anlatan dizedir

“Bende sarayım yari” dizesinde hasretle beklenen an genç kızın kendi yarini sarmak isteğidir.
Böyle içli ve güzel mani dörtlük şiir yazan bir hanımın “Çürük beylerin malı” anlamsız ve eşyanın tabi atına aykırı dizesini yazması veya söylemesi mümkün değildir. Bilindiği gibi beyler yaşadıkları toplumlarda çürük veya çarığa talim etmemişlerdir. Her zaman en iyisini yemiş giyimiş ve kullanmışlardır. O hade akla şu gerçek gelmektedir. Bu türküyü yazdığını iddia edenler veya derlediğini söyleyenler bu işe tam vakıf olmayan yani ehil olmayan kişilerdir veya aklı başında olmayan sarhoş ağızlardan dinlemişlerdir. Her işte suçlu kendisini ele verecek bir iz bırakır. O işte ehil olanlar bu izle olayı çözerler. Bence çürük olan onlardır. Onlar ki anonim halk kültürümüzü talan edip yağmalayanlardır. Çürük kelimesi bu işin şifresidir yani Köyüme ait olan bu türküyü ben Annemden, Ablamdan, hocam Duriye Keskin ve birçok mahalli ve Ulusal sanatçıdan çiriş beylerin malı olarak dinledim.

ANONİM
DERLEYEN : Yaşar KANŞIRAY
İnşaat Mühendisi
Şair


Beğen

yasarkansiray
Kayıt Tarihi:11 Temmuz 2011 Pazartesi 17:11:24

ÇİRİŞ BAĞLARI TÜRKÜSÜ YAZISI'NA YORUM YAP
"ÇİRİŞ BAĞLARI Türküsü" başlıklı yazı ile ilgili
düşüncelerinizi ve eleştirilerinizi diğer okuyucular ile paylaşın.


YORUMLAR
ekotek
6 Ağustos 2012 Pazartesi 20:34:46
çok çok güzel bir çalışma olmuş ben muş çirişliyimama ankarada büyüdüm şimdi izmirde oturuyorum sizin sayenizde insanların küçümseyerek baktığı anamızın babamızn lehçesinin ne kadar değerli olduğunu anladım ve çiriş hakkında çok güzel bilgi aldım çok sağolun saygılarımla.

1 cevap yazılmış Cevap Yaz


yasarkansiray 7 Ağustos 2012 Salı 01:21:10
Sevgili kardeşim çok güzel yorumunuza en kalbi duygularla teşekkür ederim.
Selam, sevgi ve saygılar sunarım.

Okuduğunuz yorum yazar tarafından etkili yorum olarak seçilmiştir.
muhacir bozkurt
14 Temmuz 2011 Perşembe 13:42:48
Muhterem Kanşıray,
Çok güzel bir mevzuya temas etmişsiniz. Maalesef günümüzde öyle derlemeler yapılıyor veya öylesine vahim hatalar ile insanların eserleri tahrip ediliyor ki tarifi mümkün değil. Keşke her bilinçli insan sizin gösterdiğiniz hassasiyeti göstererek bir tek kelimenin dahi peşine düşüp doğrusunu anlatabilse..
Tebrik ve takdirlerimi arz ediyorum saygılarımla...

1 cevap yazılmış Cevap Yaz


ekotek 6 Ağustos 2012 Pazartesi 20:33:16
çok çok güzel bir çalışma olmuş ben muş çirişliyimama ankarada büyüdüm şimdi izmirde oturuyorum sizin sayenizde insanların küçümseyerek baktığı anamızın babamızn lehçesinin ne kadar değerli olduğunu anladım ve çiriş hakkında çok güzel bilgi aldım çok sağolun saygılarımla.
Edebiyatdefteri.com, 2016. Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece Edebiyatdefteri.com'a aittir. Sitemizde yer alan şiir ve yazıların telif hakları şair ve yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.

Sitemizde yer alan şiirler, öyküler ve diğer eserlerin telif hakları yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Eserlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Ayrıca sitemiz Telif Hakları kanuna göre korunmaktadır. Herhangi bir özelliğinin kısmende olsa kullanılması ya da kopyalanması suçtur.
Edebiyatdefteri.com'u kullanarak Çerez Politikamızı kabul etmiş sayılırsınız.