Önce

“Ol mahi ki derya içredir. Deryayı bilmez”. Mevlana

Balık denizde yaşar, denizi bilmez. Ne yazık ki biz de sosyal toplumsa alanda yaşarız ne toplumu ne sosyal yapıyı biliriz. Birbirine bile karıştırırız.

Bayağılaşan cinsel kültür, hiçbir şey bilmediği halde bilir gibi ukalaca olmak, küfürlü konuşmak, dini salınımlı bilgi dışında herkesle ortaklaşıcı taban verisini oluşan hiçbir toplumsal bilgi dilimiz yok. Dilimiz hoyrat ve nobran olmakla bilim ve bilgiden uzak.

Sosyal dil, hak getire. Toplumsal dil asla A dan Z ye değil ama en temel fizik, kimya, biyoloji ve üreten ilişkiler temelinde bilinmeli. Ki felsefe ve düşünce dilini üretelim. Felsefenin bir bilimler bilgisi olduğunu hatırlayalım.

Üreten toplumsal kesimlerin kendi sektörleri içinde kısıtlı olarak o alan ve hacme, uygun o sektöre ilişkin teknik bir dil var. Lakin o kişiler bile bu sektörsel bilgiyle dahi düşünce üretemeyip hurafe peşindedirler. İstisnalar kaideyi bozmaz.

Bu da toplumun aydınıyla aydın olmayanı ile sorun ortaya koyucu tanı, düşünce, anlayış, çözüm ortaklaşmasını düşünememesi demektir. Kolektif rezonans kalkar.
Giriş

Eğer toplumların bir mucizesi varsa bu toplumsal mucize kolektif kütledir. Üretim ilişkisi ve üretim hareketi kolektif kütlenin eseridir. Bu eser kolektif alan, kolektif etkileşim, kolektif güç vs. ile oluşan bir olgulanıştır.

Kolektif kütle; kolektif bir bileşik alandır. Kolektif kütle, kolektif birim zaman, kolektif emek, yardımlaşma, organize olma, kolektif akıl, en az iki kişilik öznel bağıntı, emekler transferi gibi birçok parçalı unsurlardan oluşur.

Söz gelimi karşılıklı emekler transferi otomatikman kolektif birim zamanı ortaya koyduğu gibi; kolektif birim zaman da kendi kendisine karşılıklı transfer emekleri ortaya kor.

Tekil var bulunuşları kendi eylemli zamanlarını parçalı zaman yapamazlar. Parçalı zaman kolektif birim zamandır. Kişilerin böyle bir bir zaafı, bir eksikliği, bir noksanı vardır. Her eksiklik, her noksan da bir potansiyel durum olmakla çekim doğurur. Az çok ilişkisi gibi.