===Gelin Kayası Efsanesi===

Köyün yukarısındaki kayalık sırta çıktığımda, güneş henüz dağların arkasından yeni yükselmişti
Oksijen bayramı ediyordu ciğerlerim.

Birikmiş yılların yüküyle taşlara dokunarak ilerleyen adımlar, aslında sadece bir patikayı değil, bir hafızayı yürür aslında Anadolu’nun her tarafı aynı.

Bu kayalıklar çocukluktan kalma bir tanıdıktır; zira Anadolu’da taşların da bir hafızası vardır.

Binlerce yıl boyunca bizim İdris dağının esen sert rüzgârları kayaları yontmuş, yağmurlar ince çatlakların içine dolmuş sanki bir sâhan görüntüsü almış gibi ve güneş her sabah aynı sırta bıkıp usanmadan yeniden doğmuş.

Ankara’nın Elmadağ ilçesine bağlı Yeşildere köyünde yükselen Gelin Kayası,
tam da bu kadim döngünün merkezinde durur.

Kayada, uzaktan bakıldığında gökyüzüne açılan bir pencereyi ya da bir bileziği andıran derin bir oyuk göze çarpar.

Bizim köydeki büyüklere göre "Taşın Gözü" dedikleri bu ulu kayalık bilezik, kimine göre dağların ötesindeki bilinmeyen diyarlara bakılan bir pencere,
kimine göre ise geçmişte yaşanan bir efsaneye göre gelin alayının önünü kesen eşkiyalar gelini kaçırmaya çalışmış ve gelin teslim olmayıp o bileziğe dönen kayadan kendini boşluğa bırakmış ve bizlere ağıtları söylenen ağ gelin efsanesi ,aşkı saklanan bir mahzen oluvermiş.

Babadan oğula devreden o eski hakikat, kayaların sessizliğinde yankılanır:

(Ağ gelin de oturmuş daşın üstüne, üstüne,
Her nedersen başım üstüne ağ gelin ,sürmelim,
Ben güzelden böyle vefa ummazdım, ummazdım
Güzel ağlatmadıda güldürdü beni ağ gelin ,sürmelim
Güzel ağlatmadıda güldürdü beni ağ gelin sürmelim...)

Gelin kayası efsanesi Ahlat Dağı’ndan İdris Dağı’na doğru esen rüzgâr, sadece kayaları yontmakla kalmaz; Dereşıh’tan Şahin yükselen Ovası’na uzanan o engin coğrafyada eski bir efsaneyi fısıldar.
Sütun gibi yükselen o dik gelin kayalıkları, zamanında buradan geçen ve izi taşlara mühürlenen Ağ Gelin’in mirası gibidir.

Süzülür yükseklerde kartal kanadı
Ahlat Dağı kadar kadimdir yollar
Aşkın sert rüzgârıyla anar adını,
Gelin Kayası’na çıkan tüm yaylalar..
Yasin Yüksel.

Günün ilk ışıklarıyla parlayan o ulu kaya, akşam çökerken yankılanan yanık bir uzun havayla uykudan uyanır efsane canlanır yine yeni yeniden.

Yıllar geçmiş, köyümün dağları öksüz toprak evleri silinmiş gençler şehirlere göç etmiş, tarlalar boş kalmış ve eski taş evlerin kapılarına birer birer kilit vurulmuş virane olmuş.

Fakat Gelin Kayası hâlâ oradadır; sessizdir ama asla suskun değildir .
Mağrur dumanlı puslu ve başı dik.

Zamanın tek işi gücü yıkmak ya da unutturmak değildir elbet. Güneşle yıkanan o ulu kayalığın çatlaklarından birinde, küçücük ve yeşil bir filiz başını gökyüzüne uzatır.

Taşın bükülmez sertliği ile filizin narinliği yan yana durduğunda, hayatın en büyük sırrı belirir:

Zaman yalnızca eksiltmez, bazen en sert taşın bağrından bile yeni bir hayat çıkarır.

Taş kalpli deme ey insanca insan
Gelin kaya taşdı yıllarca bir zaman
Bir gelin yâdına kaldı bunca zaman
Mirasını saklar zümrüt canından

Gelin Kayası’nın bileziğinin gözünden boşluğa bakıldığında görüceğiniz şudur ki; taş geçmişe doğru bir kapı aralar,ama hayat geleceği kültürel miras olarak yarınlara taşır

İnsan kendi zamanından geçip giderken geride bıraktığı en küçük kıpırtı, bir dua ya da bir sevda izi, gün gelir başka bir insanın hayatında yeniden doğar yaşar hayat bulur ,kim bilir?
Taş susar, rüzgâr söyler; o ulu bilezik sonsuz bir sevdayla parlamaya devam eder...